دوشنبه ۱۱ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۲:۵۵
نگارش صدها اثر علمی پیرامون غدیر، نشان از پویایی این واقعه تاریخی دارد

حوزه/ حجت‌الاسلام محسن‌پور با تشریح تاریخچه نگارش‌های ویژه پیرامون حدیث غدیر، از کتابت صدها رساله و کتاب توسط دانشمندان مذاهب مختلف خبر داد و گفت: گستردگی آثار علمی درباره غدیر، سدّی نفوذناپذیر در برابر تحریف و فراموشی این واقعه تاریخی ایجاد کرده است.

حجت‌الاسلام مهدی محسن‌پور کارشناس دینی، در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری حوزه در ساری، با اشاره به فرا رسیدن دهه ولایت و امامت و ضرورت تبیین علمی واقعه غدیر خم اظهار داشت: حدیث غدیر علاوه بر اینکه همواره مورد توجه عالمان در تمامی شاخه‌های علوم اسلامی بوده، انگیزه‌ای قوی برای پژوهش‌های تخصصی ایجاد کرده، به طوری که ده‌ها رساله و کتاب مستقل تنها با هدف بررسی طرق و اسناد این حدیث به رشته تحریر درآمده است.

وی خاطرنشان کرد: صاحب کتاب براهین و نصوص امامت، در تحقیقات خود یادآور شده که بر اساس تتبع انجام شده، آثاری که به طور ویژه درباره غدیر نوشته شده، از قرن دوم هجری آغاز شده و تا عصر حاضر با قوت ادامه یافته است. آمارهای موجود نشان‌دهنده غنای بی‌نظیر این حوزه است؛ به طوری که تا امروز هشتاد و سه کتاب به زبان عربی، شصت و یک کتاب به فارسی و بیست و یک کتاب به زبان اردو در این باره شناسایی شده است.

کارشناس دینی افزود: نکته حائز اهمیت در کتاب‌شناسی غدیر، تنوع مذهبی و فکری نویسندگان است. در میان مؤلفان این آثار، صد و بیست و نُه نفر از علمای شیعه اثنی‌عشری، دوازده نفر از علمای اهل سنت، پنج نفر از شیعیان اسماعیلی، ۲ نفر از زیدیان و حتی یک نویسنده مسیحی دیده می‌شود. این تنوع نشان می‌دهد که جاذبه حقیقت غدیر، مرزهای مذهبی را درنوردیده و توجه هر پژوهشگر منصفی را به خود جلب کرده است.

حجت‌الاسلام محسن‌پور ابراز کرد: در میان آثار برجسته قرن‌های نخستین، کتاب الولایة فی طرق حدیث الغدیر تألیف محمد بن جریر طبری جایگاه ویژه‌ای دارد، طبری که از مورخان بزرگ جهان اسلام است، حدیث غدیر را از بیش از هفتاد طریق روایت کرده است. انگیزه او از نگارش این اثر، پاسخ علمی به کسانی بود که به اشتباه گمان می‌کردند امیرالمؤمنین علی (ع) در زمان حجه‌الوداع در یمن حضور داشته و واقعه غدیر را فاقد اساس می‌پنداشتند.

کارشناس دینی با بیان اینکه بزرگان حدیثی اهل سنت بر اعتبار این آثار صحه گذاشته‌اند، یادآور شد: دانشمندانی همچون ذهبی، ابن‌کثیر و ابن‌حجر عسقلانی در آثار خود از تتبّعات طبری و دیگران پیرامون طرق غدیر نام برده‌اند. همچنین کتاب الولایة تألیف ابن‌عقده همدانی (متوفای ۳۳۲ ق) یکی دیگر از اسناد طلایی غدیر است. ابن‌عقده این حدیث را از صد و پنج طریق و از زبان بیش از هفتاد صحابی روایت کرده که بسیاری از سندهای آن طبق مبانی رجالی اهل سنت، صحیح یا حسن تلقی شده است.

وی با اشاره به ادامه نگارش ها حول محور حدیث غدیر خم در سده های چهارم و پنجم، اظهار کرد: ابوبکر جعابی در اثر خود حدیث غدیر را از صد و بیست طریق روایت کرد و ابوطالب انباری و ابوالمفضل شیبانی نیز کتاب‌های مستقلی در این باره نگاشتند. حتی حافظ دارقطنی که از استوانه‌های حدیثی اهل سنت است، طرق روایت حدیث غدیر را در مجموعه‌ای گردآوری کرد که این خود نشان‌دهنده غیرقابل انکار بودن این واقعه در نگاه محدثان است.

حجت الاسلام محسن پور با تأکید بر لزوم آشنایی نسل جوان با میراث علمی غدیر، یادآور شد: یکی از جامع‌ترین آثار کهن در این زمینه، کتاب الدرایة فی حدیث الولایة نوشته ابوسعید سجستانی است، مؤلف در این اثر طی هفده جزء، طرق حدیث غدیر را از زبان صد و بیست صحابی گزارش کرده است، این حجم از تتبع و نگارش در قرون اولیه، نشان می‌دهد که غدیر یک حادثه گذرا نبوده، بلکه به عنوان ستون فقرات هویت اسلامی همواره در کانون توجه محققان قرار داشته است.

کارشناس دینی با اشاره به وظیفه مُبلّغان در عصر حاضر، خاطرنشان کرد: امروز بر ما واجب است که این میراث عظیم را که ثمره تلاش هزارساله عالمان بزرگ است، بازخوانی و به زبان روز تبیین کنیم. غدیر با این پشتوانه علمی و مکتوب، قدرتمندترین سند برای اثبات تداوم هدایت الهی است.

انتهای پیام. /

اخبار مرتبط

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha